17 maart 2025

Transitie Journaal: Journalistiek

Wekelijks presenteert Micha Wertheim een Transitie Journaal aan de lezers van de Volkskrant

Woensdag lazen wij met instemming in de Volkskrant het interview met de directeur van Museum Van Loon, over een Amerikaanse kunstenaar die online is beschuldigd van naar gedrag. De krant wilde weten waarom het museum niet meteen met hem gebroken heeft. Hoelang moet de Transitie duren voor instanties begrijpen dat onlinebeschuldigingen genoeg zijn om alle handen van iemand af te trekken?

Dat de beschuldiging klopt, staat buiten kijf; ze stond immers op Instagram. Dan moet het wel waar zijn. De krant plaatste zelfs een linkje naar het Instagrambericht van ‘de Amerikaanse activist Derrick’, zoals hij wordt genoemd. (Derrick had op Instagram actie gevoerd tegen een stem op Kamala Harris, die in zijn ogen even slecht voor de Verenigde Staten was als Trump.)

Behalve een beschuldiging plaatste Derrick en passant ook het adres van de kunstenaar. Doxen, zoals het online zetten van iemands persoonsgegevens met het doel iemand te intimideren officieel heet, is in Nederland verboden, maar in Amerika, waar ze een stuk verder zijn met de Transitie, mag het gelukkig nog wel.

Fijn dat de krant het linkje plaatste. Lezers die toevallig in New York zijn, kunnen dan even bij de in onmin geraakte kunstenaar langs om een rot ei tegen diens ruit te gooien.

De kunstredactie had ook een interview kunnen plaatsen met de mannen die de beschuldigingen hebben geuit. Zelf een onderzoek instellen zou theoretisch ook een optie zijn geweest. Maar waarom moeilijk doen als het ook makkelijk kan.

Het is helemaal Transitie om waarheidsvinding over te slaan en kritische vragen te stellen aan een museumdirecteur die niet snapt dat de geur van verdenking genoeg is om iemand uit het publieke domein te wissen.

Bij politici die sociale media gebruiken om beschuldigingen de wereld in slingeren zonder met bewijs te komen, sputtert de nieuwsredactie van de Volkskrant soms nog tegen. Op de kunstredactie zijn ze gelukkig al een stuk verder.

Getuige ook de laatste vraag aan de museumdirecteur: ‘Wiley (de beschuldigde kunstenaar) heeft een machtspositie. Wat zegt u als mensen vragen waarom u hem een podium geeft?’

Precies: iedereen op een podium heeft macht. Daarom moeten we van alle podia en musea af. Wij vertrouwen erop dat de kunstredactie zichzelf vandaag nog opheft.