06 juni 2025

Transitie Journaal: de rechtstaat

Wekelijks presenteert Micha Wertheim een Transitie Journaal aan de lezers van de Volkskrant.

De rechtstaat is een van de grootste obstakels voor de Transitie. Daarom luisterde het Transitie Journaal de afgelopen maand met grote aandacht naar het radioprogramma dat filmster en interviewer Coen Verbraak voor tv over dat onderwerp heeft gemaakt. In De wankelende rechtstaat praat Verbraak met rechters, officieren van justitie, advocaten, burgemeesters, journalisten, rechtse politici en een BN’er over de vraag hoe stevig onze rechtstaat erbij staat.

De BN’er Bram Moszkowicz was uitgenodigd omdat hij zelf heel veel op tv is. Dat hij geen enkele vraag kreeg voorgelegd over zijn eigen gedrag uit de tijd dat hij zich nog advocaat mocht noemen, deed ons goed. Het is een ongeschreven regel van de Transitie dat mensen die van de tv zijn door de tv met respect worden behandeld.

Of hij door zes jaar lang geen bijscholingscursus te volgen de reputatie van zijn collega-advocaten beschadigd zou kunnen hebben, kwam daarom niet aan bod. Dat hij, voor hij uit zijn ambt werd gezet, niet zo netjes omging met het geld van cliënten was ook een detail waar de meesterinterviewer behendig bij uit de buurt bleef. Terecht. Want belangrijker dan vertrouwen in de rechtstaat is voor de Transitie het vertrouwen in BN’ers.

Minstens zo fijn was het dat asiel- of vreemdelingenrecht in het hele verhaal nauwelijks voorkwam. Dat bewijst maar weer hoever we zijn met de Transitie. Vreemdelingen horen hier niet en asielzoekers zijn zelf het probleem. Hoe we met ze omgaan heeft met de rechtstaat niets van doen.

Hartverwarmend was het dat oud-minister van Justitie en Veiligheid Ferd Grapperhaus de kans kreeg om complimenten te maken aan Mark Rutte, die ondanks wat problemen met zijn geheugen de rechtstaat natuurlijk alleen maar geholpen heeft. Ruttes VVD-partijgenoot en Tweede Kamerlid Ulysse Ellian werd ook al niet lastiggevallen met onaangename vragen over een coalitiepartner die beweert dat ons land geregeerd wordt door een nepparlement met neprechtbanken.

Tot slot gaven de meeste geïnterviewden aan zich geen grote zorgen te maken over onze rechtstaat. Die kan, zo was de consensus, wel tegen een stootje. Als de Transitie één ding goed kan gebruiken is het wel zelfvertrouwen en de overtuiging dat het hier zo’n vaart niet zal lopen. Kijk maar naar Israël, de Verenigde Staten, Turkije en Polen.

Ook wij maken ons geen zorgen. Wij maken ons op voor de Transitie.