Transitie Journaal: VPRO

Dat de VPRO na honderd jaar gewoon mag blijven bestaan, is iets waar wij bij het Transitie Journaal niet wakker van liggen. Laat ze vooral hun jubileum vieren, dachten wij terwijl we klaarzaten voor de zoveelste ontslagronde. Een op de zes medewerkers moet weg. Het is niet de eerste en zal zeker niet de laatste ontslagronde zijn. Je kunt een insect vermoorden door de kop eraf te snijden, maar je kunt ook de pootjes wegknippen. Dan lijkt het van een afstandje gewoon van lamlendigheid te sterven. Dat is minder zielig en eigenlijk wel een opluchting.

Dat de VPRO een insect is, staat vast. Bij een streekziekenhuis werken vijf keer zoveel mensen. Deze sanering levert de schatkist geen besparing op. Toch is het voor de Transitie fijn dat er steeds minder cultuur en journalistiek is.

Het laten afsterven van de publieke omroep heeft bovendien een rimpeleffect. Veel zzp’ers zullen in de destructieve draaikolk naar de bodem worden gezogen. Dat is niet erg. Als er geen tv en radio meer wordt gemaakt, kunnen we nog jaren genieten van de zevenhonderdduizend oude programma’s die Beeld & Geluid onlangs voor iedereen online heeft gezet.

Zoals het werk van Wim T. Schippers die deze week stierf. Het herdenken van vrije geesten is iets waar we dol op zijn. Dode kunstenaars zijn niet alleen goedkoper, ze geven ons het gevoel dat vrijdenken echt onderdeel uitmaakt van onze cultuur. Zonder dat we ons zorgen hoeven te maken over wat ze allemaal nog voor gekkigheid gaan verzinnen.

Ook bij de VPRO is dat inzicht ingedaald. Afgelopen week kregen alle leden van die omroep een reclamefoldertje opgestuurd: deEtalage. Een blaadje dat qua uiterlijk nog het meest doet denken aan een dunne ANWB-Kampioen. Geen eigenzinnige omslag in de VPRO Gids-traditie. Zo’n ontwerp waar je even naar moet kijken voor je ziet hoeveel liefde en persoonlijkheid erin is gestopt. Nee, op de Etalage stond gewoon een gezellige foto van vriendelijk kijkende VPRO-leden.

Wie het foldertje opensloeg, zag meteen dat de redactie ook inhoudelijk geen enkele ambitie had om iets ongewoons met persoonlijkheid op te sturen. Geen rare Wim T. Schippers-fratsen, maar voorspelbare pr-pap. Er waren wel wat verwijzingen naar het VPRO-verleden, maar die waren vooral nostalgisch. Niets om van te schikken.
Echt vrolijk werden we pas toen we een week later een mail van de VPRO kregen: of alle leden die het foldertje hadden gehad een online enquête wilden invoeren om te vertellen wat ze van het blaadje vonden. ‘De resultaten zullen gebruikt worden om onze communicatie in het algemeen en de Etalage in het bijzonder, verder aan te scherpen.’ Aanscherpen is Transitietaal voor afstompen.

Als Wim T. schippers met zulke klanttevredenheidsonderzoeken had gewerkt, zou niemand weten wie hij was. Maar die is dus dood.