15 juli 2026

Opnieuwsbrief

Om de zoveel tijd stuur ik een mail met tips (EN HEEL VEEL ZELFPROMOTIE) geef je hier op voor de opnieuwsbrief

Er zijn overal, van Antwerpentot Groningen, nog kaarten te koop voor de beste cabaretvoorstelling van dit seizoen. Want ik kan wel doen alsof het in mijn opnieuwsbrief alleen over culturele tips gaat, in de praktijk is dit een schreeuw om aandacht.

Natuurlijk is het gênant om reclame te maken voor je eigen voorstellingen door te wijzen op het waardeoordeel van twee recensenten. Bij Trouw vinden ze mijn voorstelling bijvoorbeeld mislukt. Ook de hoeders van het Nederlands cabaret vinden niet dat ik mij artistiek en inhoudelijk onderscheid van de rest. Als ik dan toch belang hecht aan het waardeoordeel van anderen, dan zou ik dat ook van de daken moeten schreeuwen.

Het ergste is dat ik het nog met de recensent van NRC eens ben ook. Wat ik gemaakt heb is de beste cabaretvoorstelling. En niet zoals de Volkskrant beweert één van de beste cabaretvoorstellingen.

Diep van binnen weet ik heus wel dat het onzin is om voorstellingen te vergelijken of te reduceren tot sterren, maar ik kan alleen het podium op als ik mezelf ervan heb overtuigd dat wat ik maak het enige is dat mensen dit jaar zouden moeten zien. Zoals ik na het lezen van een boek, het zien van een film of het bezoek aan theater ook even wil denken: Dit is toch wel het beste dat ik gezien heb.

Als ik dat bij mezelf niet zou voelen, kon ik het ook niet opbrengen om mijn publiek een avond lang lastig te vallen met wat ik maak. Een avond die ze ook anders hadden kunnen invullen.

Datzelfde geldt voor het Transitie Journaal. Ondanks het feit dat vrijwel niemand weet dat ik al jaren een vaste column in de Volkskrant schrijf, overtuig ik mezelf iedere keer weer dat wat ik tik het enige is dat er die dag werkelijk toe doet. Waarom zou je anders iets toevoegen aan de toch al gigantische berg meningen die dagelijks vechten om aandacht.

Daarna probeer ik mijn geïnternaliseerde grootheidswaanzin zo snel mogelijk weg te spoelen. Bijvoorbeeld door jullie te overladen met culturele tips in een nieuwsbrief voor linkjes waar niemand op gaat klikken. Ik ben wel megalomaan, maar niet gek.

Omdat het zomer is, dit keer vooral leuke leestips

Etgar Keret

Het eerste verhaal in Autocorrectie is zo mooi, zo levenslustig, zo goed dat ik het al aan tientallen mensen heb voorgelezen. Volgers van de opnieuwsbrief mogen dan gaan denken dat ik een kapotte plaat ben, de korte verhalen van Etgar Keret zal ik altijd blijven aanraden. Iedere week krijg ik via zijn betaalde Substack een grappig magisch realistisch verhaal van zijn hand in mijn mail. Vrijwel altijd voel ik mij na afloop opgeknapt. Op de kaft van zijn niet zo heel nieuwe nieuwste bundel korte verhalen staat een citaat van Paulien Cornelisse waarin ze het heel mooi onder woorden brengt: “Een verhaal van Keret is als zo’n droom waarin je huis ineens extra kamers blijkt te hebben.”

Etgar Keret is zonder twijfel de beste schrijver van dit moment *****

Curtis Sittenfeld

Ik mag dan zelf graag tips geven, als anderen mij tippen vergeet ik dat vaak meteen. Niet omdat het mij niet interesseert, maar omdat ik heel slecht namen kan onthouden. Zo kon het gebeuren dat toen ik op een avond in bed de korte verhalen van Curtis Sittenfeld las, ik mijn telefoon pakte om Paulien te appen dat ik volgens mij een schrijver had gevonden die ze wel eens heel goed zou kunnen vinden. Ze appte terug dat ze mij al heel vaak had getipt om Sittenfeld te lezen. Eén van de beste schrijvers die ze kende.

Zo moet Columbus zich gevoeld hebben toen hij Amerika ontdekte om daarna tot de conclusie te komen dat er gewoon al heel lang mensen woonden. Toch, mocht je net als ik Sittenfeld niet kennen, dan wachten je heel veel even geestige psychologische pareltjes van deze New York Times Bestselling Author.

Curtis Sittenfeld is zonder twijfel de beste schrijver van dit moment *****

Pépé Smit

Dat Pépé Smit goed kan vertellen, wist ik al omdat ze dat bij Echt Gebeurd meer dan eens bewezen heeft. Haar verhalen zijn altijd grappig, aangrijpend en prachtig verteld. Ook schreef ze een aantal heel brutale prentenboeken over een heel vervelend snert Hert.

Een toen is een prachtige roman geschreven over het leven van een kind in de jaren zeventig, verteld door de ogen van dat kind. Als Pépé een man was geweest, zouden critici het waarschijnlijk een experimentele roman noemen. Maar omdat ze een vrouw is die ook kinderboeken heeft geschreven, zal het wat langer duren voor de hoeders van de literatuur zich beseffen hoe goed dit boek is.

Dat maakt voor de lezer allemaal niets uit, want het is vooral heel grappig en vaak ontroerend. Ik weet zeker dat wie het uit heeft, er meteen een paar cadeau doet. Dat deed ik zelf trouwens ook.

Pépé Smit is zonder twijfel de beste schrijver van dit moment *****

Rob van Essen

In de vorige opnieuwsbrief viel ik jullie al lastig met Rob van Essen, omdat ik hem toen pas net had ontdekt. Inmiddels ben ik geloof ik fan. Want zijn nieuwste boek vond ik echt zo leuk, raar en koortsachtig (zien jullie ook hoe ik altijd die superlatieven kies) dat ik alleen maar tot één conclusie kan komen

Rob van Essen is zonder twijfel de beste schrijver van dit moment *****

Yorick Goldewijk

Onderweg naar de camping luisteren we altijd met de hele familie naar goede kinderboeken. Daar zijn er schrikbarendveel van. Ik schrijf schrikbarend omdat je zo weinig leest of hoort over jeugdliteratuur. Als ouder is het best moeilijk om erachter te komen wat de moeite waard is. Wat ik zelf leuk vond is inmiddels best verouderd en ondertussen wisselen je kinderen razendsnel van leeftijd. Gelukkig boften wij met een leraar die ons de ogen heeft geopend. Want roepen dat lezen goed is voor kinderen, zonder dat je ze adviseert welk boek bij ze past, is de beste manier om de ontlezing te bevorderen. Wat mij brengt bij het prachtige Albartros. Geen vrolijk verhaal, maar wel heel wonderlijk en geschikt voor jong en oud. Want stel je eens voor: je wordt wakker en iedereen, inclusief je ouders, is veranderd in een dier.

Yorick Goldewijk is zonder twijfel de beste schrijver van dit moment *****

Saša Stanišic

Nog leuker dan een boek luisteren is voorlezen. Helaas komt het daar bij ons tijdens de schooldagen niet vaak van. Er is altijd huiswerk. Dit boek moest dus wachten tot de vakantie. Maar we hebben het inmiddels al uit. Er werd hard om gelachen. Het boek past vooral goed bij kinderen die er op school een beetje alleen voor staan en voor wie een kampje niet meteen betekent dat ze het superleuk gaan vinden. Het is een soort Kamp Koekieloekie (één van de leukste kinderseries die ik ken) maar dan anders. Wat mij opviel was hoe helder en groot de letters zijn. Al kan dat ook komen omdat dit het eerste boek was dat ik las met een leesbril.

Saša Stanišić is zonder twijfel de beste schrijver van dit moment *****

Genocide

Dit boek had ik moeten willen lezen voordat ik met mijn huidige voorstelling begon. Maar ik durfde het niet, en dus las ik over het boek en luisterde ik naar interviews met de schrijver Philippe Sands. Uiteindelijk heb ik het dit jaar toch gelezen. Het is geen leuk boek, maar het is wel razend interessant en prachtig geschreven. Het is een heel persoonlijke geschiedenis geschreven door een heel vooraanstaande mensenrechtenadvocaat. Kortom, een goede gelegenheid om de term ‘tour de force’ eens uit mijn hoge hoed te toveren. Het is het soort boek waar ik er niet te veel van kan lezen, omdat het een inkijkje geeft in hoe verschrikkelijk deze wereld is. Toch had ik het niet willen missen.

Philippe Sands is zonder twijfel de beste schrijver van dit moment *****

Over Ontlezing gesproken

In de vorige opnieuwsbrief had ik het over een stuk dat ik voor de Volkskrant schreef over laptop onderwijs. Een onderwerp dat ik niet loslaat omdat het mij niet loslaat. Zolang scholen kinderen huiswerk geven met een laptop, staan ouders machteloos. De link klopte toen niet. Daarom hier een tweede pogingzonder betaalmuur.

Mischa Werteim

Vorige maand was ik een uur lang te gast bij BNR om te praten over het belang van vragen. Het was een erg leuk gesprek om te voeren en volgens mij ook wel aardig om naar te luisteren. Al kan ik zelf niet goed tegen dat iets te ernstige, nasale getwijfel van mij. Je kan ‘t ook beluisteren als podcast.

En nu de kaartverkoop